De cultuurvertaler wijst u de weg

Wat doet de Cultuurvertaler?

Demografische ontwikkeling

Sinds de jaren 60 en 70 van de 20e eeuw kent Nederland een forse immigratie. In die jaren zijn er vooral veel Turken, Marokkanen en Surinamers naar Nederland gekomen. In de loop der jaren zijn ook veel Westerse allochtonen in Nederland komen wonen. In 2012 woonden er 3,5 miljoen allochtonen in Nederland. Dat is 21 % van de bevolking. 45 % hiervan zijn westerse allochtonen en 55 % niet westerse allochtonen. De komende decennia zal de allochtone bevolking naar verwachting sterk blijven groeien. De verwachting is dat er in 2050 5,3 miljoen allochtonen in Nederland wonen. Dat is 30 % van de gehele bevolking. 

De toename van het aantal mensen met een andere (culturele) achtergrond, zorgt in sommige gevallen binnen onze samenleving voor communicatieve 'botsingen'. Er zijn culturele verschillen, die zijn oorsprong vooral vinden in de wijze waarop men is opgegroeid en de gedragsregels die binnen de diverse samenlevingen verschillen. 

De Cultuurvertaler binnen de letselschadebranche

Ook in een nichemarkt als de letselschademarkt ontstaan culturele communicatieproblemen. Aangezien letsel emoties met zich meebrengt, kan dat soms sneller en tot extra miscommunicatie leiden. Dit natuurlijk naast de reeds bestaande culturele verschillen en gebrekkige beheersing van de Nederlandse taal en wetgeving. 

De wijze waarop professionele organisatie met deze problemen omgaan varieert nogal. Grotere (overheidsgerelateerde) organisaties zijn in staat om bepaalde maatregelen te treffen. Er zijn ook tal van voorbeelden te noemen waar geen rekening gehouden wordt met culturele en communicatieve ruis. Bij veel professionals is er te weinig bekendheid met specifieke culturele achtergronden, waardoor zij vaak niet handig communiceren. Hierdoor ontstaat er sneller een conflictmodel in plaats van een harmoniemodel. In sommige gevallen kan dat lastig uitpakken, omdat partijen wel afspraken met elkaar moeten maken of zelfs overeenstemming moeten bereiken (zoals bij de afwikkeling van een letselschade). 
De Cultuurvertaler is dan de ontbrekende schakel. Ervaring leert dat communicatie in genoemde gevallen onderhevig is aan constante ruis. Oorzaken kunnen zijn: vooroordelen, eigen beeld, taalbarrière, schaamte, eer, trots en eerdere negatieve ervaringen. Het is in veel situaties een illusie om te veronderstellen dat het inschakelen van een tolk/vertaler of een mediator wel tot een oplossing zal leiden.

De Cultuurvertaler heeft communicatiemethodieken ontwikkeld, waarbij ‘de interculturele ruis’ zoveel mogelijk wordt weggenomen, waardoor partijen in een meer ontspannen situatie geraken. Dit heeft dan tot gevolg dat de communicatie soepeler verloopt, hetgeen uiteindelijk leidt tot meer begrip, respect en waardering tussen de verschillende partijen uit verschillende culturen. De positieve uitwerking hiervan is dat partijen in een kortere tijd tot consensus kunnen komen. De Cultuurvertaler bemoeit zich nadrukkelijk niet inhoudelijk met de schaderegeling, maar richt zich op de communicatieve aspecten.